Mete İkiz- 3 Şubat 2026 Bağımsız denetim, kurumsal finansman, danışmanlık ve vergi hizmetleri alanında dünyanın en büyük dört şirketinden (Big Four) biri olan Deloitte, 1845 yılında Londra'da kurulmuş ve bugün itibariyle 150’den fazla ülkede 700’ün üzerinde ofisi ve yarım milyona yakın çalışanıyla finansal hizmetler sunan devasa bir şirket ağına dönüşmüş durumda.

 Deloitte’un Spor İş Grubu tarafından hazırlanan ve 1996-97 sezonundan itibaren yayınlanan Deloitte Football Money League (“DFML”), bildiğiniz üzere Avrupa’nın en fazla gelire sahip 30 futbol kulübünü sadece elde ettikleri gelirlere göre sıralayan yıllık bir rapor.

Raporun temel amacı, küresel futbol endüstrisi için bağımsız, şeffaf ve belli bir standarta göre hazırlanmış bir kıyaslama noktası sunmak olup Avrupa futbolunda kulüplerin gelirler açısından başvurdukları bir numaralı kaynaktır.

DFML Avrupa’nın farklı liglerindeki kulüplerin gelir kapabilitelerini karşılaştırma adına bir futbol endüstrisi standardı olarak görev yapmanın yanında, Avrupa’nın gelir büyüklüğü açısından ilk 20 Kulübü’nün gelirlerinin kırılımlarına da yer vererek gelir kaynaklarının hangi kalemlerden geldiğine ve yıllar itibariyle değişimlerine raporunda yer vererek futbolun tüm paydaşlarına Avrupa’nın önde gelen kulüplerinin gelirleri açısından şeffaf bir resim sunmaktadır.

DFML, oyuncu satışından elde edilen transfer gelirlerini konsolide gelirlere dahil etmemektedir. Bunun nedeni, transfer gelirlerinin süreklilik arz etmeyen ve kulübün temel operasyonel gücünü her zaman yansıtmayan bir gelir kalemi olarak görülmesidir.

29 sezondur üst üste aynı standartlarda kaleme alınan rapor, Avrupa'nın "Beş Büyük Ligi" (İngiltere, İspanya, Almanya, İtalya, Fransa) arasındaki finansal uçurumu ve İngiltere Premier Lig'inin diğer liglere kıyasla ekonomik gücünü net bir şekilde ortaya koymakta ve aynı zamanda döviz kurları € üzerinden sabitlenerek tüm kulüpler için ortak bir karşılaştırma zemini oluşturmaktadır.

Deloitte, kulüplerin gelirlerini analiz ederken dünya çapında standart olarak kabul edilen üç ana kategoriyi baz almaktadır:

1) Ticari Gelirler: Mağazacılık, sponsorluk, reklam, saha dışı etkinlikler ve stat isim hakkı gelirler.

2) Yayın Hakkı Gelirleri: Ulusal lig, ulusal kupa ile ulusal süper kupa ve özel maçlar ile UEFA ve FIFA turnuvalarından gelen gelirler. 

3) Maç Günü Gelirleri: Loca, VIP koltuk, kombine sezonluk kart, günlük bilet, stadyum içi yiyecek-içecek satışları.

Galatasaray Sportif A.Ş.’nin (“Galatasaray”), Fenerbahçe Futbol A.Ş.’nin (“Fenerbahçe”) ve Beşiktaş Futbol A.Ş.’nin (“Beşiktaş) 29 sezondur üst üste yayınlanan DFML sıralamalarının geçmişlerine göz attıktan sonra Galatasaray ve Fenerbahçe’nin 2024-25 sezonuna ilişkin olarak DFML’nin 22 Ocak 2026 tarihli raporundan aldığım verilerle gelirlerinin Avrupa Futbol Endüstrisi’ndeki konumlarının analizi bu çalışmamın konusunu oluşturuyor.

Beşiktaş DFML listesine bir kez 2017-18 sezonunda 165,7 mn € gelirle girerken, Fenerbahçe altı kez girdiği listeye 2015-16 sezonunda 157,7 mn € gelirle dahil olurken 9 sezon sonra yeniden yer aldığı listeye 2024-25 sezonunda 216 mn € ile gelirlerini 58,3 mn € arttırmış durumda. Galatasaray ise altı kez girdiği listeye 2011-12 sezonundan itibaren üst üste 5 kez girmeyi başardıktan sonra, 9 sezonluk aranın ardından 2024-25 sezonunda elde ettiği 273,6 mn € gelirle 9 sezon öncesine göre gelirlerini 117,7 mn € arttırmış bir konumda.

Tablo:1) Galatasaray ve Fenerbahçe’nin Avrupa Futbol Endüstrisi’ndeki Gelir Konumları  

01 Haziran 2024-31 Mayıs 2025 dönemine ait Kamuyu Aydınlatma Platformu’nda (“KAP”) yayınlanan Galatasaray’ın bağımsız denetim raporu dipnotlarında yer alan gelir kalemlerinin kırılımına bakalım.

Tablo: 2) Galatasaray ve Fenerbahçe'nin Gelir Kırılımları 2024/25 (Milyon TL)

2024-25 sezonu itibariylegelirlerin %8’ini oluşturan UEFA Katılım Gelirleri 869 mn TL.

2024-25 sezonunda Şampiyonlar Ligi (“ŞL”) play-off aşamasında İsviçre temsilcisi Young Boys’a elenen Galatasaray Avrupa Ligi’ne (“AL”) katıldı. Lig aşamasını 3 galibiyet, 4 beraberlik ve 1 yenilgiyle 14. sırada tamamlayarak, son 16 turu play-off turunda Hollanda temsilcisi AZ Alkmaar ile eşleşti. İlk maçta deplasmanda yenilip, İstanbul’da berabere kalarak UEFA Kupalarına veda etti. 2024-25 sezonunda UEFA Katılım Gelirlerinin toplamın sadece %8’i ile 869 mn TL olarak gerçekleşerek 2023-24 sezonuna göre %47 oranında düşmesi ŞL yerine Gruplara katılım ile galibiyet ve beraberlik performans ücretlerinin AL’de ŞL’ne göre oldukça aşağı seviyede olması.

Galatasaray 2023-24 sezonunda UEFA ŞL’nde ülke puanından ötürü 3 Ön Eleme Turu oynadı ve sırasıyla Zalgiris, Olimpija Ljubljana ve play-off turunda Molde’yi eleyerek ŞL Grup aşmasına kaldı. ŞL’nin eski formatında oynanan bu son sezonda Bayern Münih, Manchester United ve Kopenhag ile aynı grupta yer aldı ve Grubu 5 puanla 3. sırada tamamlayarak yoluna AL’de devam etti. AL’de son 16 play-off turunda Çekya ekibi Sparta Prag'a elenen Galatasaray Avrupa Kupalarına veda etti.

Ancak ŞL’de yer aldığı sezonun gelirlerini 1,652 milyar TL’ye taşımayı başardı. 2023-24 sezonu UEFA katılım gelirlerinin kırılımına baktığımızda, ŞL Grup aşamasına kalarak, €15,64 mn € katılım ücreti, Grup aşamasında aldığı 1 galibiyet (2,8 mn €) ve 2 beraberlik (1,86 mn €) olarak toplamda 4,66 milyon € performans başarı primi, Türkiye'nin yayın havuzundan Galatasaray'ın payına düşen yaklaşık 1,5 mn €, son 10 yıllık UEFA performansına göre verilen katsayı payından yaklaşık 9,1 mn € ve UEFA Avrupa Ligi play-off turuna kaldığı için ek olarak 0,5 mn € olmak üzere yaklaşık 31,4 mn € kazandı.

Bildiğiniz üzere 2024-25 sezonunda ŞL’de yürürlüğe girmiş olan yeni formata göre turnuvaya katılan 36 takım lig aşamasında 4’ü kendi sahasında, 4’ü ise deplasmanda maçlar yapmaktalar. Bu maçlarda galibiyete ödenen prim 2,1 mn €, beraberliğe ödenen prim ise 0,7 mn € olarak belirlenmiş. Son 16 Play-off Turu’na kalan her takıma 1 mn €, Son 16 Turu 11 mn €, Çeyrek Final 12,5 mn €, Yarı Final 15 mn €, Finalist 18,5 mn € ve Şampiyonluk Primi + 6,5 mn € olarak belirlenmesine ek olarak 2025-26 sezonunda 853 mn €’luk bir havuzla “Coefficient Ranking (Katsayı Sıralaması)” olarak ŞL’ne katılan 36 takıma, kulüplerin TV pazarı değerleri (reklam ve yayın) ile UEFA Kupalarında son 10 sezondur çizdikleri başarı performansıyla ilgili puanlamaya tabii tutularak UEFA tarafından sıralamaya alındıkdan sonra dağıtım katsayı sıralamasına göre dağıtılacak olduğundan Türk futbol takımlarının ŞL’nde istikrarlı olarak boy göstermelerinin her zaman öncelikleri olması gerektiği kanaatindeyim. 2024-25 sezonunda Şampiyon olan Galatasaray ülkemizin puanı ilk 10’da yer aldığından 2025-26 sezonunda ŞL’ne direkt olarak katıldı.

Toplamın %28’iyle 3,077 milyar TL’lik stadyum gelirleri futbol gelirleri içerisinde ilk sırada. Ali Sami Yen Spor Kompleksi Rams Park stadyumunun 220 locası da satılarak önemli bir gelir ortaya çıkmış. VIP koltuk ve sezonluk kombinelere de ayrılan sezonluk bilet kapasitesi tamamen dolmuş durumda.

2,476 milyar TL ile sponsorluk, isim hakkı ve reklam gelirleri toplamın %22’si ile futbol faaliyetleri içerisinde 2. gelir kalemi. Dünya genelinde endişe yaratan politik gelişmeler dikkate alındığında, yeni sponsor yaratmanın oldukça zor olacağı bir dönemin içerisinde bulunuyoruz.

Toplam gelirlerin %32’ünü oluşturan Mağazacılık A.Ş. gelirleri 3.575 milyar TLolmuşve elde edilen toplam gelir futbol faaliyetinin gelir kalemlerini de işin içine kattığımızda kendisine ilk sırada yer bulmuş.

UEFA verilerine dayandırılan 2023-2024 sezonu forma ve ürün satışlarından en çok gelir elde eden kulüpler listesine göre Galatasaray 85 mn € gelirle 9. sırada yer alarak mağazacılık gelirinde (merchandising) Avrupa'da ilk 10'a giren tek Türk takımı olmuştu.

DFML formatında sadece ticari, maç günü ve yayın hakkı gelirlerini dikkate alarak, toplam gelirleri 01 Haziran 2024-31 Mayıs 2025 ortalama €/TL kuru olan 38,81’e böldüğümüzde toplam 273,6 mn € gelir buluyoruz.

Tablo:3) Galatasaray'ın DFML Formatında 2024-25 Sezonu Gelir Kırılımı (Milyon Euro)

01 Haziran 2024-31 Mayıs 2025 dönemine ait KAP’da yayınlanan Fenerbahçe’nin  bağımsız denetim raporu dipnotlarında yer alan gelir kalemlerinin kırılımına bakalım.

Tablo:4) Fenerbahçe'nin 2024-25 Sezonunda Gelir Kırılımı (Milyon TL)

2024-25 sezonu itibariyle gelirlerin %9’unu oluşturan UEFA Katılım Gelirleri 777 mn TL. 

Fenerbahçe 2024-25 sezonu ŞL 2. Ön Eleme'de İsviçre temsilcisi Lugano'yu eledi. Ön Eleme'de  Fransa temsilcisi Lille'e elenerek yoluna AL’de devam etti. Yeni formatta (36 takımlı tek lig)  mücadele eden Fenerbahçe; Nice, Stuttgart, Viktoria Plzen, Ferencvaros, Brann, Aston Villa ve  FCSB ile aynı grupta yer alarak lig aşamasını 3 galibiyet, 3 beraberlik ve 2 mağlubiyetle 12  puanla 19. sırada tamamladı. Fenerbahçe lig aşamasının ardından play-off’a kaldı ve Belçika  temsilcisi Anderlecht ile eşleşerek toplamda rakibini 5-2 ile geçti ve son 16 turuna yükseldi. 

Son 16’da İskoçya temsilcisi Glasgow Rangers ile eşleşen Fenerbahçe sahasında 3-1 kazandığı  maçı, deplasmanda 2-0 kaybetti ve penaltılarla elenerek Avrupa’ya veda etti. Fenerbahçe  2024-25 sezonunda 777 mn TL UEFA katılım geliri (ortalama kurdan 20 mn €)  kazandı. 

Fenerbahçe 2023-24 Sezonu’nda UEFA Konferans Ligi’nde mücadele etti ve Nordsjaelland,  Ludogorets ve Spartak Trnava oluşan Grup Aşaması’nı lider olarak tamamlayarak doğrudan  son 16 turuna kaldı. Son 16’da Belçika temsilcisi Union Saint-Gilloise'yi eleyen Fenerbahçe, Yunanistan temsilcisi Olimpiakos ile eşleşti. Deplasmanda 3-2 yenildiği rakibini İstanbul'da 1- 0 yendi ancak penaltı atışları sonucunda Çeyrek Final’de elendi. Fenerbahçe 2023-24 sezonunda yaklaşık 8,6 mn € UEFA katılım geliri elde etti. 

Fenerbahçe'de Stat Sponsorluğu Gelirleri Futbol Gelirler İçinde ilk Sırada! 

Toplamın %29’uyla 2,448 milyar TL’lik stadyum gelirleri futbol gelirleri içerisinde  ilk sırada. Chobani Stadyumu Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu Spor Kompleksi’nin locaları ile,  VIP koltukları ve kombinelere de ayrılan sezonluk bilet kapasitesi dolmuş durumda. 

1,904 milyar TL ile sponsorluk, isim hakkı ve reklam gelirleri toplamın %22’si ile  futbol faaliyetleri içerisinde 2. gelir kalemi.  

Toplam gelirlerin %32’ünü oluşturan Mağazacılık A.Ş. gelirleri 2.721 milyar TL ve  futbol faaliyetinin gelir kalemlerini de işin içine kattığımızda ilk sırada yer alıyor. 

Tablo:5 Fenerbahçe'nin DFML Formatında 2024-25 Sezonu Gelir Kırılımı (Milyon Euro) 

Galatasaray’da 633 mn TL ve toplamın %6’sı ile yayın hakkı gelirleri futbol faaliyetleri arasında 3. sırada, Fenerbahçe’de ise 538 mn TL ve toplamın %6’sı ile yayın hakkı gelirleri futbol faaliyetleri arasında 3. sırada.

Yayın hakkı gelirlerinin yıllar itibariyle gelişimi hakkında hafızalarımızı biraz tazelersek, 2016 Kasım ayında yapılan ihaleyle beIN Media Group tarafından verilen Türkiye futbol liglerindeki sezonluk 500 mn $’lık yayın bedeli, Türk futbol tarihinin en yüksek yayın ihalesi bedeli olmuş ve 2017-2018 sezonundan başlayarak 5 sezonu kapsamıştı. Bu anlaşma, o dönemde TL’nin $ karşısındaki değeri düşük olduğundan, Kulüplere büyük bir gelir sağlamış ve ligin değeri açısından bir zirve noktası olmuştu.

Ardından TL’nin değer kaybetmesi ve zorlu ekonomik koşullar nedeniyle yayın ihalesi bedelleri $ bazında düşüş yaşamış ve ayrıca düşük bir kurda sabitlenerek TL olarak dağıtılmıştı. TFF’nin son yaptığı ihale Mart 2024’te 3 sezon için yine beIN Media Group'a verilmiş, yeni sezonluk bedel KDV hariç 182 mn $ olarak belirlenmişti.

Dolayısıyla yüksek bedeller görmüş olan Türk futbolu yayın hakları maalesef güncel olarak çok düşük bir mertebede kaldı ve tüm Süper Lig kulüpleri yayın hakkı geliri olarak son sezonlarda art arda son derece düşük bedeller almaktalar.

Avrupa’nın önde gelen 5 büyük liginde sezonluk yayın hakkı bedelleri şu şekilde:

 - Premier League, İngiltere: 2025’ten 2029 sezonu sonuna kadar 4 sezonluk anlaşma, sezon başı 1,7 milyar Pound yurtdışı yayın hakkı ayrıca pazarlanıyor ve sezon başı 2,1 milyar Pound. Toplam sezon başı 3,8 milyar Pound (yaklaşık 4,5 milyar €.

- La Liga, İspanya: 2022’den 2027 sezonu sonuna kadar 5 sezonluk anlaşma, sezon başı 990 mn € sadece İspanya yayın hakkı için ödeniyor, yurtdışı yayın hakkı ayrıca pazarlanıyor ve sezon başı €900 mn. Toplam sezon başı 1,9 milyar €.

-Bundesliga, Almanya: 2025’ten 2029 sezonu sonuna kadar 4 sezonluk anlaşma, sezon başı 1,1 milyar € sadece Almanya yayın hakkı için ödeniyor, yurtdışı yayın hakkı ayrıca pazarlanıyor. 

- Serie A, İtalya: 2024’ten 2029 sezonu sonuna kadar 5 sezonluk anlaşma, sezon başı 900 mn € sadece İtalya yayın hakkı için ödeniyor, yurtdışı yayın hakkı ayrıca pazarlanıyor. 

- Ligue 1, Fransa: 2024’ten 2029 sezonu sonuna kadar 5 sezonluk anlaşma, sezon başı 500 mn €.

Galatasaray ve Fenerbahçe’nin üzerinde yer alan Kulüplerin kendi liglerindeki yayın gelirlerinin Süper Lig’e göre çok yüksek olduğunu ve DFML sıralamasındaki en önemli farklılığın bu kalemden geldiğini gözlemliyorum. Tabii bu gelir kaleminde Türk takımlarının ŞL’ne istikrarlı olarak katılımı da önem arz ediyor.

1,161 milyar € gelirle listenin ilk sırasında yer alan Real Madrid’in 335 mn € yayın hakkı gelirine ve Galatasaray’dan sadece 2,4 mn € fazla gelirle ilk 20 Kulüp arasına son sırada giren toplamda 276 mn € gelire sahip West Ham United’ın 158 mn € yayın hakkı gelirine karşılık Galatasaray ve Fenerbahçe’nin sırasıyla sadece 38 mn € ve 34 mn € yayın hakkı geliri (UEFA gelirleri dahil) ile önde gelen Avrupa Kulüpleri ile son derece haksız bir rekabetin içinde bulunmakta oldukları yadsınamaz bir realite.

Bana göre bu haksız durumu düzeltebilmenin tek yolu tüm Süper Lig Kulüplerinin istisnasız şimdiden bir araya gelerek 2027 yılının başında yapılacak ve 2027-28 sezonundan itibaren geçerli olacak yeni yayın ihalesine iyi bir şekilde hazırlanarak kendi ürünlerinin değerini maksimize etmeleridir. Türkiye Süper Ligi’nde futbolun sahibi, bu ürüne önemli yatırım yapan ve ‘malı’ üreten Kulüpler olduğuna göre, başta yayın gelirleri olmak üzere ortak paydadaki menfaatlerini maksimize etmek için Kulüplerinde pazarlık masasında TFF ile haklı yerlerini almaları gerekmekte bana göre.

Burada yıllardır kusursuz işleyen İngiltere Premier League’inin modeli örnek olarak alınabilir ve Süper Lig A.Ş. kurularak, hisselerinin %50’sinin sahibi TFF, %50’sini ise 2026-27 sezonu itibariyle 18 Kulüpten oluşacak olan Süper Lig takımları, takım başına %2,77 hisse ile temsil edilebilirler.

Süper Lig’den düşen takımlar, çıkan takımlara hisselerini bilabedel ve otomatik olarak devrettiklerinde, tüm Süper Lig Kulüpleri ortak menfaatleri için aynı yapıda aynı hisse oranında temsil edilebilecekler ve bu durum hem ülkemiz futbolunun değerinin hızla artmasına neden olabilecek hem de Süper Lig Kulüpleri TFF ile eşit ortak olarak kendi geleceklerine en rasyonel şekilde karar verme şansına/hakkına kavuşabilecekler diye düşünüyorum. Böylelikle ihale zamanlarında tek vücut olarak hareket edecek olan TFF ve Süper Lig Kulüplerinin bu birlikten gelen güçle hem daha fazla ilgili tarafı ihale masasına çekebilecekleri hem de hak ettikleri şekilde sezon başına çok daha yüksek yayın hakkı geliri elde etme alma şansını yakalayabilecekleri kanaatindeyim.

Süper Lig A.Ş. liyakate göre seçilecek bilgili ve becerikli yöneticilerle profesyonelce kurumsal yönetim ilkelerine uygun olarak yönetilebilecek ve bunun neticesinde orta vadede Türk futbolu Avrupa ülkelerinde yaşayan Türkler, Balkanlar, Türki Cumhuriyetler, Kuzey Afrika ve Ortadoğu’dan oluşan yakın coğrafyamızda bölgesel olarak seyredilen önemli bir lig haline dönüşebilecek ve böylelikle Kulüplerin yayın hakkı gelirleri önemli oranda artabilecektir.

Uzun zamandır gerçekleşmesini dilediğim ve bir aralar Kulüpler ve TFF arasında görüşülen ancak çeşitli sebeplerle uzlaşma sağlanamayan bu rasyonel ve Türk futbolunun tüm paydaşları açısından maksimum değeri yaratacak olan oluşum bir sonraki ihale dönemi olan 2027-28 sezonuna hazır olabilme adına umarım en geç 2026-27 sezonundan itibaren uygulama olanağını kazanır.

Bu duruma ek olarak Süper Ligimizin Şampiyonunun ŞL’ne doğrudan katılıp katılamayacağı, tamamen ülkemizin UEFA Ülke Puanı Sıralamasındaki yerine bağlı bildiğiniz üzere. UEFA, her yıl son 5 yılın Avrupa kupası sonuçlarına göre ülkeleri sıralamakta.

UEFA ülke puanı, bir ülkenin Avrupa kupalarındaki takımlarının topladığı puanların o yıl Avrupa'ya giden takım sayısına bölünmesiyle hesaplanmakta ve ilk 10'da yer alan ülkelerin şampiyonları ŞL Grup aşamasına direkt olarak katılmakta. Eğer Türkiye 10. sıranın altına düşerse, Şampiyonumuzun Grup aşamasına kalabilmek için bir veya daha fazla ön eleme turu oynaması gerekiyor.

Ancak bazen Türkiye 11. sırada olsa bile Şampiyonumuz direkt olarak ŞL’ne gidebilmekte. Bu durum o sezon ŞL’ni kazanan takımın kendi ulusal liginde de ŞL biletini almasıyla mümkün oluyor ve son şampiyon adı verilen kontenjan, eleme oynayacak takımlar arasında en yüksek puanlı olanı ŞL’ne direkt olarak almakta. Bu nedenle UEFA Kupalarına katılan tüm takımlarımızın oynayacakları maçlarda ülke puanına katkı yapacak sonuçlar alması Türk futbolu açısından son derece önemli.

Özetlemek gerekirse, DFML 2024-25 raporunda ilk 20 Kulüp toplamda €12,4 milyar € gelirle bir önceki sezonun %11 üzerinde gelir elde etmişler.

Toplam gelirlerin 5,3 milyar €’su (%43) ticari, 4,7 milyar €’su (%38) yayın hakkı ve 2,4 milyar €’su (%19) maç günü gelirlerinden oluşmuş.

İlk 20 Kulüp ortalama olarak 265 mn € ticari, 235 mn € yayın hakkı ve 120 mn € maç günü geliri yaratmışlar.

Real Madrid 1,161 milyar € gelirle 1 milyar € bareminin üzerindeki tek kulüp olurken, onu sırasıyla 975 mn € ile FC Barcelona, 861 mn € ile Bayern Münih, 837 mn € ile PSG ve 836 mn € ile Liverpool ilk 5 olarak takip etmişler.

İlk 20 Kulüp arasında 9 Premier League, 3 La Liga, 3 Bundesliga, 3 Serie A, 1 Ligue 1 ve 1 Liga Portugal 1 takımı yer almakta (5 Büyük Lig’in temsilcileri dışındaki tek takım Benfica).

21. ve 30. sıradaki kulüpler arasında 273.6 mn € gelirle Galatasaray ilk sırada ve 20 sıradaki Premier League Kulübü West Ham United arasında sadece €2,4 mn € bulunmakta.

West Ham United’ın gelir kırılımı 158 mn € yayın hakkı, 71 mn € ticari ve 47 mn € maç günü geliri, ki daha önce de değinmiş olduğum üzere Galatasaray ve Fenerbahçe’nin sırasıyla sadece 38 mn € ve 34 mn € yayın hakkı gelirleri bulunmakta, bir diğer ifadeyle arada sırasıyla 120 mn € ve 124 mn € fark var.

Galatasaray’ın 39 mn € yayın hakkı gelirinin yanında 156 mn € ticari geliri,  79 mn € ise maç günü geliri bulunurken, Fenerbahçe’nin ise  119 mn € ticari geliri, 63 mn € maç günü geliri, 34 mn € ise yayın hakkı geliri bulunmakta.

West Ham United’ın yayın hakkı gelirlerinin dünya futbolunda en yüksek olduğu Premier League’in bir temsilcisi olmasından hareketle, onu bir kenara koyalım ve ilk 20 Kulüp arasında 283,4 mn € gelirle kendine 19. sırada yer bulan Portekiz Kulübü Benfica’nın yayın hakkı gelirini inceleyelim. Dünyada fazla izlenme oranına sahip olmayan Portekiz Ligi’nin bir takımının dahi 148 mn €’luk bir yayın hakkı gelirine sahip olduğunu görüyorum, ki bu Galatasaray ile Fenerbahçe arasında sırasıyla 110 mn €’luk ve 114 mn €’luk bir yayın hakkı geliri farkına işaret ediyor. Benfica’nın 72 mn € ticari geliri, 63 mn € ise maç günü geliri bulunmakta.

Haksız rekabet olarak ifade ettiğim husus tam olarak da bu. Detaylarına değindiğim bu haksız rekabetin anlatmış olduğum üzere bir an önce giderilerek Türk kulüplerinin gelirlerinin artmasının kapısını açmasını ümit ederim.

DFML listesinin ilk 30 Kulübü arasında 15 İngiliz, 4 Alman, 4 İtalyan, 3 İspanyol, 2 Türk, 1 Fransız ve 1 Portekiz Kulübü yer alıyor.

21. sıradaki Galatasaray’ı, 269,9 mn € ile Eintracht Franfurt, 238,7 mn € ile Brighton, 234 mn € ile Everton, 232,5 mn € ile Crystal Palace, 218,5 mn € ile Bournemouth, 216,3 mn € ile Roma, 216 mn € ile 28. sıradaki Fenerbahçe, 206,3 mn € ile Wolwerhampton ve 206 mn € ile Brentford takip ediyorlar.

Galatasaray son derece düşük yayın gelirlerine rağmen 22. ve 30. sıralar arasında yer alan 6 Premier League,1 Bundesliga, 1 Serie A kulübünü ve Fenerbahçe’yi gelir olarak geçmeyi başararak kendine ilk 20 Kulübün hemen arkasında yer bulmuş. Bu Avrupa futbolunda gelirler açısından oldukça başarılı bir konum. Fenerbahçe ile arasında 57,6 mn € gelir farkı bulunmakta.

Fenerbahçe de 2 Premier League kulübünü gelir olarak geride bırakmış ve 27. sıradaki Roma’nın sadece 0,3 mn €, 26. sıradaki Bournemouth’un ise 2,5 mn € gerisinde kalmış.

Son iki sezondur TL'deki değerlenmenin Sportif A.Ş.’nin gelir artışında payı olduğunu da dikkate almamızda fayda var. Döviz kurlarında bir dengeleme olursa özellikle ticari ve maç günü gelirlerinde € bazında önemli azalma olasılığı oluşabileceğini unutmayalım.

Avrupa futbol kulüplerinin gelirlerinin karşılaştırılması açısından bir numaralı kaynak olan ve futbol endüstrisinde standartları belirleyen DFML raporunun sonuçlarına göre Türk futbolunun önde gelen temsilcileri Galatasaray ile Fenerbahçe’nin 2024-25 sezonunu gelirler kapsamında oldukça tatmin edici bir düzeyde kapattıklarını memnuniyetle tespit ediyor ve başarılarının devamıyla birlikte finansal tablolarının sadece gelirler tarafında değil, yüksek Brüt Kar ile Esas Faaliyet Karı ve futbolcu satışlarından oluşan yüksek Yatırım Faaliyetlerinden Gelirler ile Net Dönem Karı tarafında da sürdürülebilir olmasını temenni ediyorum.

Avrupa futbolunun yakından takip ettiği finansal platformlardan biri olan Football Benchmark’ın 29 Ocak tarihli raporuna göre 2024-25 sezonunda maç günü gelirlerini en fazla arttıran Avrupa kulüpleri içerisinde Galatasaray geçtiğimiz sezona göre %29 artış ve 81,7 mn € ile maç günü gelirleri bazında ilk 20 Kulüp arasında 12. sırada kendine yer bulmuş.

İlk sırada 232,6 mn € ile Real Madrid var, onu 190,7 mn € ile Manchester United, 183 mn € ile Arsenal, 176,6 mn € PSG ve 150,2 mn € ile FC Barcelona ilk 5’te takip ediyor.

Galatasaray 80 mn €’da olan Atletico Madrid ve Aston Villa, 71,7 mn €’da olan Celtic FC, 70 mn €'’da olan Stuttgart, 68,5 mn €’da olan AC Milan, 68 mn €’da olan Newcastle United, 65,4 mn €’da olan Juventus ve 64,3 mn €’da olan Ajax’ı geçmeyi başarmış.

Maç günü gelirlerini bir önceki sezona göre %42 artıran Celtic FC ve %36 artıran Ajax’dan sonra %29 artışla 20 Kulüp arasında Stuttgart ile birlikte Galatasaray 3. sırada yer almış.

2024-25 sezonunda maç günü gelirlerini Avrupa’da en fazla artıran 20 Kulüp arasında 12. sırada olmak Galatasaray açısından önemli bir başarı ve Avrupa futbol sektörü açısından dahi loca sayısı oldukça yüksek olan stadyumun 220 locasının satılmasına ek olarak VIP ve kombine sezonluk satışlarının tamamen dolmuş olması 54.000 seyirci kapasitesine sahip Ali Sami Yen Spor Kompleksi Rams Park Arena’nın bu son derece başarılı performansında ana rolü oynamış.

Güncel DFML verileri ışığında Galatasaray ve Fenerbahçe’nin rekabetin çok yoğun olarak yaşandığı Avrupa Futbol Endüstrisi’ndeki konumlarını elde ettikleri 2024-25 sezonu gelirlerinin ışığında objektif görüş ve yorumlarımla özet bir şekilde ortaya koymaya çalıştım.

Tweet

Tweetle                      Paylaş                        Paylaş