Süper Lig’de Havuz Gelirleri Yeniden Düzenlenmelidir

Geçen hafta Spor Toto Süper Ligi şampiyon bitiren Fenerbahçe, önemli bir servete sahip oldu.

 2010-11 sezonunu şampiyon olarak tamamladığı için 64 milyon TL’lık bir gelir elde eden kulüp, Şampiyonlar Ligi’nden de gelecek gelirlerle bu tutarı 100 milyon TL’ne kadar çıkartabilecek.

Aynı puanla ligi tamamlamalarına karşın, Fenerbahçe sportif performans anlamında kendisine  en yakın kulüp olan Trabzonspor’a, yaklaşık 14.6 milyon TL fark attı.

Spor Toto Süper Lig kulüplerinin 2010-11 sezonu itibariyle mevcut sportif performansları ve buna ilişkin parasal ödülleri aşağıdaki tablodan görmektesiniz.

		2010-11 Spor Toto Süper Lig Puan ve Parasal Ödül Tablosu
											Sportif Performans Ödülü	Geçmiş Şampiyonluk	Sıra	Lig	Toplam	Gelir
												Ödülü	Ödülü	Dayanışma	(Bin TL)	Payı
	Takımlar		O	G	B	M	A	Y	Av	P				Ödülü		(%)
1	FENERBAHÇE		34	26	4	4	80	34	50	82	21.000	18.000	15.000	10.000	64.000	12,54
2	Trabzonspor		34	25	7	2	69	23	46	82	21.375	6.000	12.000	10.000	49.375	9,69
3	Bursaspor		34	17	10	7	50	29	21	61	16.500	1.000	9.000	10.000	36.500	7,15
4	Gaziantepspor		34	17	8	9	44	33	11	59	15.750		6.000	10.000	31.750	6,22
5	Beşiktaş		34	15	9	10	53	36	17	54	14.625	13.000	3.000	10.000	40.625	7,96
6	Kayserispor		34	14	9	11	46	44	2	51	13.875			10.000	23.875	4,68
7	Eskişehirspor		34	12	11	11	41	40	1	47	13.125			10.000	23.125	4,53
8	Galatasaray		34	14	4	16	41	46	-5	46	12.000	17.000		10.000	39.000	7,64
9	Karabükspor		34	12	8	14	46	53	-7	44	12.000			10.000	22.000	4,31
10	Manisaspor		34	13	4	17	49	52	-3	43	11.250			10.000	21.250	4,16
11	İstanbul B.B.		34	12	6	16	40	45	-5	42	11.250			10.000	21.250	4,16
12	Antalyaspor		34	10	12	12	41	48	-7	42	12.000			10.000	22.000	4,31
13	Ankaragücü		34	10	11	13	52	62	-10	41	11.625			10.000	21.625	4,24
14	Gençlerbirliği		34	10	10	14	43	51	-8	40	11.250			10.000	21.250	4,16
15	Sivasspor		34	8	11	15	43	57	-14	35	10.125			10.000	20.125	3,94
16	Bucaspor		34	6	8	20	37	65	-28	26	7.500			10.000	17.500	3,43
17	Konyaspor		34	4	12	18	28	49	-21	24	7.500			10.000	17.500	3,43
18	Kasımpaşa		34	5	8	21	31	71	-40	23	6.750			10.000	16.750	3,28
	TOPLAM										229.500	56.000	45.000	180.000	510.500	100,00

 Yukarıdaki tablodan da anlaşılacağı üzere toplam 510,5 milyon TL’lık havuz gelirinin;

%45’ini oluşturan 229.5 milyon TL, takımlara Başarı Ödülü olarak  sezon içinde aldıkları galibiyet ve beraberlikler sonunda kazandıkları puanların karşılığı dağıtılırken; havuz gelirlerinin yüzde otuzbeşini oluşturan  180 milyon TL’lık kısım kulüplere danışma primi altında eşit olarak, 56 milyon TL’lık bölümü, yani toplam gelirin yüzde on biri takımların geçmiş şampiyonlukları karşılığı dağıtıldı. Kalan yüzde dokuzluk kısmı oluşturan 45 milyon TL de, kulüplerin yıl sonu sıralamalarına göre kulüplere pay edildi.

Gelir Dağıtımından En Karlı İstanbul Çıktı!

Üç İstanbul kulübünün 2010-11 sezonu itibariyle havuz gelirleri toplamı 143 milyon 625 bin TL olarak gerçekleşti. Üç kulübün havuzdan elde ettikleri bu gelir, toplam dağıtılan 510.5 milyon TL’lık havuz gelirinin %28’ini oluşturuyor. Bir başka ifadeyle diğer on beş kulüp, takım başına ortalama yüzde 4.8 oranında toplam gelirden pay alırken, üç büyükler kulüp başına ortalama yüzde 9.3 oranında yani diğer kulüplerden yüzde doksandört daha fazla pay almışlar.

Üç büyük kulübün sportif performans olarak sezon içinde kazandıkları  puanlar toplamı ise  182’ye ulaşırken, bu sayı tüm kulüplerin kazandığı 842 puanın sadece %21.6’lık kısmını oluşturuyor.

Buradan otaya çıkan sonuç: Üç büyüklerin mevcut sportif performanslarının üzerinde bir parasal gelir elde etmiş olmalarıdır.

Üç Büyükler Toplam Gelirin Yüzde 28’ini Aldı

Üç büyükler sportif performans olarak toplam puanın %21.6’sını toplayabilirken, mali anlamda ise dağıtılan toplam 510 milyon TL’lık parasal ödülün yüzde 28’ini kendi aralarında paylaşmışlar.

Yukarıda anlatılanların ışığında olaya yaklaştığımızda, Üç İstanbul kulübünü parasal gelir olarak, diğer kulüplerin üzerine taşıyan temel faktör olarak karşımıza geçmiş yıl şampiyonlukları çıkıyor.

Bu anlatılanların ışığında değerlendirdiğimizde Üç İstanbul kulübünün 48’e ulaşan şampiyonluk sayıları karşılığı aldıkları 48 milyon TL, geçmiş şampiyonluk primi olarak dağıtılan toplam 56 milyon TL’nın yüzde 85.7’sine karşılık geliyor.

Yani, üç büyükler  geçmiş şampiyonluk sayıları nedeniyle Süper Lig’de rekabet eden diğer on beş takıma göre ciddi bir  gelir üstünlüğüne sahipler. Bu tutar, takım başına 28.3 milyon TL olan ortalama gelir bakımından, diğer takımlardan yüzde altmış dokuz daha fazla gelire sahip olmak anlamına geliyor. Ya da bir başka ifadeyle üç büyükler daha lige başlarken diğer 15 kulüpten 48 milyon TL daha fazla bir gelirle yarışa başlıyorlar.

2010-11 sezonu sonunda Fenerbahçe ve Trabzonspor’un Süper Lig havuz gelirleri aşağıdaki gibi gerçekleşti. 

2010-11 sezonunda Süper Lig havuz gelirlerinden 64 milyon TL’lık tutarla en fazla gelir elde Fenerbahçe’nin, gelirlerinin bileşimine bakıldığında, bu gelirlerinin 21 Milyon TL’lık kısmı  Puan Ödülü olarak, 18 Milyon TL’lık kısmı şampiyonluk sayısı ödülü olarak,  15 Milyon TL’lık bölümü şampiyonluk ödülü olarak,  10 Milyon TL’lık kısmı da katılım payı olarak Sarı Lacivertlilerin kasasına girmiş.

Trabzonspor’un havuz gelirlerine baktığımızda ise, 21.3 Milyon TL Puan Ödülü, 6  Milyon TL şampiyonluk sayısı ödülü, 12 Milyon TL şampiyonluk ödülü ve  10 Milyon TL de katılım payı olmak üzere kulübün toplam 49.3 milyon TL’lık bir gelire ulaştığını görüyoruz.

Fenerbahçe ile aynı puana sahip olmasına karşın Trabzonspor’un geçmiş şampiyonluk sayısı ve Lig’i ikinci bitirmiş olması nedeniyle Fenerbahçe’den 14.6 milyon TL daha az gelir elde etmiş oldu.

Dört büyük kulüp içinde Fenerbahçe’nin elde ettiği gelirin payı, toplam gelirin %12.56’sına karşılık gelirken, Fenerbahçe’nin sportif performanstan elde ettiği gelirlerin toplam gelirlere oranı ise %56.25’e ulaşmıştır. Bu oran Trabzonspor’da %66,25; Beşiktaş’ta %43,38; Galatasaray’da ise %30,76 olarak gerçekleşmiştir.

Sonuç

Üç büyük kulübün geçmiş şampiyonluk sayıları nedeniyle aldıkları havuz geliri, toplam gelirin yüzde onbirine karşılık geliyor ve bu oran kulüpler arasında dengesiz rekabetin de giderek artmasına ve haksız rekabete dönüşmesine neden oluyor. Şüphesiz ki, geçmiş şampiyonlukları nedeniyle bu kulüplerimiz yine mutlaka onore edilmeliler, ancak bunun toplam gelir içindeki payı daha da düşürülmelidir. Şampiyonluk sayısı katsayısı daha küçük tutularak, buradan artan tutarın bir kısmı sportif performansa, bir kısmı da dayanışma primi olarak tüm kulüplere eşit olarak aktarılmalıdır. Bu, kulüplerimiz arasındaki dengesiz ve haksız  rekabetin en aza indirilmesine, kulüpler arasında  rekabetin daha da artmasına ve buna bağlı olarak futbol kalitemizin yükselmesine olanak sağlayabilir.