Futbolun Zenginleri Yine Beş Büyük Lig'den
Futbolun Zenginleri Beş Büyük Lig’den Tuğrul Akşar/ 13 Şubat 2012 Uluslararası Bağımsız Dış Denetim firması Deloitte’un her sene klasik olarak düzenlediği Money Football League- 2012 (Futbol Para Ligi) raporu bu sene 15. Kez yeniden yayınlandı.
Yayınlanan raporun bu seneki başlığı ise “Fan Power”(Taraftar Gücü). Avrupa’da yaşanılan ekonomik konjonktürdeki olumsuzluklara karşın, 2010-11 sezonunda Avrupalı zengin kulüplerin taraftarı, kulüplerine destek vermeye devam etti.
Ancak yazımızın ilerleyen kısımlarında da belirteceğimiz gibi aslında 2010-11 sezonunda taraftarın kulüplerine parasal katkılarında bir miktar düşüş gözlemleniyor. Bu raporu düzenlerken Deloitte 2010-11 sezonuna ilişkin kulüplerin Uluslararası Finansal Raporlama Standartları’na (UFRS) uygun raporlama ve muhasebe sistemiyle kayıt altına aldıkları finansal tabloları baz aldı.
En Zengin 20 Kulüp 4.4 Milyar Euro Gelir Yarattı
Raporda, kulüplerin ana faaliyet gelirlerinden elde ettikleri gelir kalemleri yani, maç günü gelirleri, yayın gelirleri ve ticari gelirleri dikkate alındı. Oyuncu transferlerinden elde olunan gelirler ve bunlara ilişkin KDV’ler toplam gelirlerden arındırıldı. En Zengin 20 Kulüp 4.4 Milyar Euro Gelir Yarattı Deloitte’un düzenlemiş olduğu bu rapora göre, Avrupa’nın en zengin 20 kulübü toplam 4.4 Milyar Euro’luk bir gelir yarattı.
Bu sene yine ilk yedi sıra değişmedi. Real Madrid 2009-10 sezonunda olduğu gibi 2010-11 sezonunda aralıksız tam yedi sezondur üst üste Para Ligi’ndeki liderliğini korumayı başardı. 2010-11 sezonunu 479.5 Milyon Euro’luk geliriyle lider olarak tamamlayan Real Madrid’i ise yine bir İspanyol kulübü Barcelona 450,7 Milyon Euro’luk geliriyle izledi.
Manchester United ise iki İspanyol kulübün gerisinde kaldı. Her ne kadar gelirlerini bir önceki yıla göre %5’e yakın artırarak 367 milyon Euro’ya taşısa da, bu performans Para Ligi’nde şampiyonluğa yetmedi.
2010-11 sezonunda listeye yine bir önceki sezonda olduğu gibi sadece Beş Büyük Lig’den kulüpler girdi. İngiliz Lig’nden altı, İtalyan Serie A’dan beş, Alman Bundesliga’dan dört, İspanyol la Liga’dan üç ve Fransız Lig 1’den de iki kulüp Para Ligi’nde yer aldı..
2010-11 Gelirleri (Milyon Euro) |
| 2009-2010 Gelirleri (Milyon Euro) | ||||
Sıra | Kulüp | Gelir |
| Sıra | Kulüp | Gelir |
1 | Real Madrid | 479,5 |
| 1 | Real Madrid | 438,6 |
2 | Barcelona | 450,7 |
| 2 | Barcelona | 398,1 |
3 | Manchester United | 367 |
| 3 | Manchester United | 349,8 |
4 | Bayern Munich | 321,4 |
| 4 | Bayern Munich | 323 |
5 | Arsenal | 251,1 |
| 5 | Arsenal | 274,1 |
6 | Chelsea | 249,8 |
| 6 | Chelsea | 255,9 |
7 | Milan | 235,1 |
| 7 | Milan | 244 |
8 | İnter | 211,4 |
| 8 | Liverpool | 225,3 |
9 | Liverpool | 203,3 |
| 9 | İnter | 224,8 |
10 | Schalke 04 | 202,4 |
| 10 | Juventus | 205 |
11 | Tottenham Hotspur | 181 |
| 11 | Manchester City | 152,8 |
12 | Manchester City | 169,6 |
| 12 | Tottenham Hotspur | 146,3 |
13 | Juventus | 153,9 |
| 13 | Hamburg | 146,2 |
14 | Marsilya | 150,4 |
| 14 | O.Lyon | 146,1 |
15 | Roma | 143,5 |
| 15 | Marsilya | 141,1 |
16 | Borussia Dortmund | 138,5 |
| 16 | Schalke 04 | 139,8 |
17 | O.Lyon | 132,8 |
| 17 | Athletico Madrid | 124,5 |
18 | Hamburg | 128,8 |
| 18 | Roma | 122,7 |
19 | Valencia | 116,8 |
| 19 | Stutgart | 114,8 |
20 | Napoli | 114,9 |
| 20 | Aston Villa | 109,4 |
| TOPLAM | 4.401,9 |
|
| TOPLAM | 4.282,3 |
| Ortalama | 220,10 |
|
| Ortalama | 214,12 |
Gelirler Bir Önceki Yıla Göre Arttı
Para Ligi’nde yer alan 20 kulübün gelirleri 2010-11 sezonunda, bir önceki sezona göre yüzde üç artarak 4.283 Milyon Euro’dan, 4.402 Milyon Euro’ya yükseldi. Bu 119,6 Milyon Euro’luk gelir artışında en büyük pay ise, toplam gelirlerini bir önceki sezona göre %13.6 oranında artırarak 450,7 milyon Euro’ya yükselten beş kupalı Barcelona’nın oldu.
Geçen sene Şampiyonlar Ligi şampiyonu olan ve İspanyol La Liga’da son üç senenin şampiyonluk unvanını kimseye bırakmayan Barselona’nın 2010-11 sezonunda Qatar Fon ile yapmış olduğu sponsorluk sözleşmesi, kulübün ticari gelirlerini 122,2 Milyon Euro’dan 156,3 Euro’ya yükseltirken, 2010-11 sezonunda ulaşılan sportif başarılar da, Barcelona’nın maç günü ve yayın gelirlerinde önemli artışlara neden oldu.
Sonuçta, Real Madrid para Ligi’nin Lideri olmasına karşın toplamda Barcelona gelirlerini 52,6 Milyon Euro1luk artışla en fazla artıran kulüp oldu. Lig lideri Real Madrid ise gelirlerini bir önceki sezona göre %9,33 artırarak 438,6 Milyon Euro’dan Euro’dan 479,5 milyon Euro’ya taşıdı.
Bu artışta en büyük pay ticari gelirler ve yayın gelirlerindeki artış oldu. Para Ligi’nde yer alan dokuz kulüp gelirlerini çift basamaklı bir yüzdeyle artırabilme başarısı gösterdi. 2009-10 sezonunda olduğu gibi 2010-11 sezonunda da ilk yedi sıra değişmedi. İlk yedi sırada yer alan Real Madrid, Bercelona, Man.United, B.Munih, Arsenal, Chelsea ve Milan kulüpleri toplam gelirin yüzde elli üçünü kendi aralarında paylaştılar.
Para Ligi’nde yer alan En Zengin 20 kulübün ortalama gelirleri ise bir önceki sezona göre 6 milyon Euroluk bir artışla 220,1 Milyon Euro’ya ulaştı. En fazla maç günü gelirine 123,6 milyon Euroluk gelirle Real Madrid ulaşırken, en fazla naklen yayın gelirini ise 183,7 milyon Euro ile Barcelona elde etti. En zengin 20 içinde en fazla ticari gelire sahip kulüp ise 177,7 milyon Euroluk geliriyle Bayern Munih oldu.
Yayın Gelirleri Diğer Gelirleri Solladı
En Zengin 20’nin toplam 4,4 milyar Euroluk gelirlerinin dağılımına bakıldığında toplam gelirin içinde en fazla payı %42 ile naklen yayın gelirlerinin aldığı görülüyor. Her ne kadar bir önceki sezona göre yayın gelirlerinde yaklaşık yüzde sekiz civarında bir azalış gözlemlenmesine karşın, 1.838 Milyon Euroluk yayın geliri Avrupa futbolunun temel gelirlerini oluşturuyor. Yayın gelirlerini %35’lik payı ile ticari gelirler oluştururken, maç günü gelirlerinin payı ise %23 civarında. Bu dağılıma göre ticari gelirler 1.539 milyon Euro’ya ulaşırken, maç günü gelirleri ise 1.026 milyon Euro olarak gerçekleşmiş durumda. Ana gelir kalemlerinin bir önceki sezona göre değişimlerine bakıldığında ise; maç günü gelirlerinde %4, Yayın gelirlerinde %9’luk bir düşüş görülürken, ticari gelirlerde ise %14’e yakın bir artışın kaydedildiği gözlemleniyor.
En Zengin 20 Kulüp Toplam Gelirin %27’sini Paylaşıyor
Yaklaşık 17 milyar Euro’ya ulaşan Avrupa futbol pastasının yüzde 27’si en Zengin 20 Kulüp tarafından paylaşılırken, diğer 48 Lig ise pastanın kalan kısmını, yani %73’ünü kendi aralarında paylaşıyorlar. Buna göre Beş büyük ligin Avrupa futbol pastasından aldığı pay lig başına ortalama %5.4 civarındayken, geriye kalan diğer 48 ülke liginin, lig başına payına düşen ortalama gelir ise yaklaşık %2.6 civarında.
En Fazla Geliri Alan En Çok Kupayı Kazanıyor
Futbol pastasının en kalın dilimlerini alan Beş büyük lig haliyle yakaladığı iktisadi ve mali rekabet üstünlüğünü sportif performansa da taşımış durumda. Yine Deloitte’un çalışmasına göre son beş yılda UEFA’nın Şampiyonlar Ligi ve Avrupa Ligi organizasyonlarında çeyrek finale çıkan kulüplerin liglerine bakıldığında; İngiliz liginden 20 kulübün, İspanyol liginden 14, Alman Ligi’nden 13, İtalyan liginden 7 ve Fransız liginden de 4 kulübün bu başarıyı gösterdikleri gözlemleniyor. Bu liglerin arasına giren ligler olarak ta, 7 kulüple Portekiz, 5 kulüple Hollanda, 4 Kulüple Ukrayna, 3 kulüple Rusya ve birer kulüple Belçika, İskoçya ve Türkiye Liglerini görüyoruz. Futbol gelirlerindeki dengesiz dağılım sonuçta, sportif rekabette zengin liglerin zengin kulüplerine haksız rekabet üstünlüğü sağlıyor.
Rekabetçi dengeyi bozup dengesiz rekabetin oluşmasına yol açıyor. Bu ise orta ve uzun vadede futbolun sağlığını ve geleceğini tehdit eden en büyük unsur olarak varlığını devam ettiriyor. Gelecek hafta futbolun nasıl alarm verdiğini sizlerle paylaşmaya çalışacağım.

























Yorumlar