x
19 Haziran 2020- Covid-19'un neden olduğu olumsuzluklar nedeniyle UEFA Geçici Acil Önlemler başlıklı bir bildiri yayınlayarak, Finansal Fair Play konusunda kulüplere bazı esneklikler sağladı. Bu kapsamda en önemli karar: 2020 mali yılın... 19 Haziran 2020- UEFA, 2020 sezonu Şampiyonlar Ligi'nde sezonun kalan maçlarının Portekiz'in başkenti Lizbon'da oynanacağını; 2020 finaline ev sahipliği yapmayı bekleyen İstanbul'un ise 2021 finaline ev sahipliği yapacağını duyurd... 5 Haziran 2020- UEFA Finansal Fair Play kriterlerine uyum sağlayamadığı gerekçesiyle Trabzonspor 1 yıl süreyle Avrupa kupalarından men edildi... 29 Mayıs 2020 -Türkiye Futbol Federasyonu,  Süper Lig'in 12 Haziran 2020'de seyircisiz başlayacağını açıkladı. 20 Nisan 2020- COVID-19 Avrupalı kulüplerin bonservis bedelleri üzerinden takım değerlerini eritmeye devam ediyor. Premier Lig'de kulüplerin değerleri 2.2 Milyar Euro düştü.  20 Nsan 2020- COVID-19 nedeniyle Avrupa futbolunda ekonomik kayıplar 5 Milyar Euro'ya, Süper Lig'de de 1.5 Milyar TL'na ulaştı. 20 Mart 2020- KPMG'ye göre,  maç günü, yayın ve ticari gelirden mâhrum kalacak olan  Premier Lig, La Liga, Bundesliga, Serie A ve Ligue 1'de yer alan kulüplerin toplam kaybı 4 Milyar Euro'ya kadar çıkıyor. 18 Mart 2020 UEFA, EURO 2020'yi 2021 yılına erteledi. UEFA, 55 üye ile yaptığı toplantıda EURO 2020'yi 1 sene erteleme teklifini sundu. Bu teklif üye ülkeler, Avrupa Kulüpler Birliği ve futbolcuları temsilen katılan FIFPro tarafınd... 8 Mart 2020- Kulüplerbirliği yaptığı toplantıyla kur nedeniyle gelirlerin düşmemesi için gerekli çalışmayı başlatıı.  25 Şubat 2020- UEFA, Finansal Fair Play kurallarına aykırı hareket ettiği gerekçesiyle Manchester City'e 2 yıl, kupalara katılmaktan men cezası verdi.
Buradasınız >> Ana Sayfa Haberler & Makaleler Mali Tuğrul AKŞAR Bu Finansal Yapılarla Sportif Performans Zor!

Bu Finansal Yapılarla Sportif Performans Zor!

futbol-kulupleri-para-basiyor-4274845 o

Tuğrul Akşar/1 Şubat 2016 Geçen hafta Spor Toto Süper Lig'in finansal yapısı çokça tartışıldı. Hatta bir de zirve düzenlendi. Bu hafta Süper Lig kulüplerinin ve dört büyük kulübün genel finansal yapısıyla ilgili paylaşım ve genel değerlendirmede bulunacağım.

 

 Süper Lig’in Borçları Gelirlerin İki Katına Ulaştı

 

Borsaya kote dört kulübün Özkaynak açıkları 1.4 Mia TL'na, Zararları 250 Mio TL'na ulaşmış durumda. Faaliyet gelirleri 800 Milyon  TL'na yaklaşan 4 kulübün Piyasa değerleri ise 1.6 Mia TL civarında...

 

Bu tabloda dikkatimizi çekmesi gereken en önemli nokta: kulüplerin mevcut öz kaynak açıklarının neredeyse piyasa  değerlerine yaklaşmış durumda olduğu gerçeğidir. Özkaynak açığını gidermek, UEFA Finansal Fair Play kuralları içerisinde ‘’Başa Baş Noktasını’’ yakalamak açısından da son derece yaşamsal öneme sahiptir. Bu nedenle kulüpler, finansal arayışlarını (finansal mühendisliklerini) devam ettirmek zorundadırlar.

 

Diğer bir önemli konuysa: Kulüplerin öz kaynak açıklarının, kulüplerin esas faaliyet gelirlerinin  iki katına ulaşmış olmasıdır.

 

Tablo: BİST’te İşlem Gören Kulüplerin Makro Finansal Göstergeleri[1]

Sportif AŞ.'lerin Finansal Değerleri (Milyon TL)

 

Özkaynak

Esas Faaliyet

 

Piyasa Değeri

Finansalların

Kulüpler

Geliri

Kar

29.Oca.16

Tarihi

Beşiktaş

-529

204

-24

480

30.11.2015

Fenerbahçe

-483

255

-62

780

30.6.2015

Galatasaray

-155

231

-52

246

30.11.2015

Trabzonspor

-151

47

-95

84

30.6.2015

Toplam

-1318

737

-233

1.590

 

Kaynak:  Kulüplerin Kamuyu Aydınlatma Platformu’na (KAP) göndermiş oldukları bilgilerden derlenmiştir.

 

Bu rasyoyu Süper Lig kulüplerinin toplam gelirleri ve borçları bakımından da aynı düzeyde gözlemliyoruz. Süper Lig kulüplerinin toplam gelirleri 2 Milyar TL seviyesindeyken, borçları 4 Milyar TL’na ulaşmıştır. [2]

 

Gelir ve Gider Durumu

Takımların giderlerinin geçtiğimiz 3 yılda düzenli bir biçimde arttığını;buna karşın gelirlerin aynı oranda artmadığını görüyoruz. Bu dönemde kulüplerin giderlerinde gözle görülür bir artış yaşanmasına karşın, gelirlerinde düzenli bir büyüme kaydedemedikleri gözlenmiştir.

 

2015 yılında gelirleri ve giderleri en yüksek olan takım olarak karşımıza Galatasaray çıkıyor. İkinci en yüksek gidere sahip takım ise Fenerbahçe görünüyor... 2015 yılında Beşiktaş, %46 ile gelirlerini en yüksek oranda arttıran takım olurken, Galatasaray %16 ile onu takip ediyor. Fenerbahçe'nin son 3 yılda gelirlerinin negatif yönde büyüdüğünü görüyoruz. Diğer 3 takımla kıyaslandığında Fenerbahçe'nin gelirlerinde yıllara göre büyümeden ziyade küçülme mevcuttur. Bununla beraber giderleri 2015 yılında bir önceki yıla göre %9 oranında büyümüştür. Beşiktaş'ın son 3 yılda gelir ve giderlerinin ortalama büyümesine baktığımızda gelirlerinin diğer takımlara kıyasla giderlerine oranla daha yüksek oranda büyüdüğünü görüyoruz.  [3]

 

4 Büyük takımın 2015 yılı Ekim itibariyle gelirleri 1.158 Mio TL'ne ulaşırken, giderleri aynı dönemde 1.668 Mio TL'na ulaşmıştır.

 

Finansal Borçlar

 

Son üç yılda 4 kulübün finansal borçları ortalama %37.8 oranında bir artış kaydetmiş durumda. Bu dönemde Galatasaray'ın son 3 yılda mali borçlarının ortalama yıllık büyümesi %50 iken,  Galatasaray bu oranla son 3 yılda mali borçları en hızlı büyüyen Süper Lig kulübü olarak görünüyor.  Son 3 yılda Borçlanmada en fazla artış kaydeden ikinci kulüp ise Beşiktaş. Beşiktaş'ın finansal borçları bu dönemde%47 artış kaydederken,  Fenerbahçe %36 ile üçüncü ve Trabzonspor da %18'le dördüncü sırada bulunuyor.  Bu sıralamaya göre Trabzonspor %18  ile ortalama yıllık borcu en az büyüyen Süper Lig takımı olarak görülüyor.

 

UEFA'nın Kulüp Futboluna ilişkin son tarihli çalışmasına göre Süper Lig'de takım başına ortalama borç. Tutarı yaklaşık 30 mio Euro civarında olup Toplam borçların varlıklara oranı %80 civarında...

 

Özkaynak Açıkları

 

Süper Ligimiz aslında net borçlu bir lig ve bu nedenle şiddetle finansmana ihtiyaç duyuyor. Kulüplerimizin en önemli gider kalemlerini transfer harcamaları ve oyuncu/teknik adamlara ödenen ücret giderleri oluşturuyor. Bu bağlamda bakıldığında Süper Lig Avrupa’daki diğer liglere göre 5.1 kat daha fazla ücret, maaş ve transfer gideri yapan bir lig olarak görünüyor ve bu giderler toplam gelirlerin %87’sine karşılık geliyor.[4]

 

Borsa İstanbul’da işlem gören 4 kulübün Kasım 2015 itibariyle özkaynak açıkları ise 1.387 Milyon TL’na ulaşmış durunda.  

 

Zararlar

 

4 Kulübün kümüle zararları Ocak 2016 itibariyle  233 milyon TL'na yükselmiştir. Zarar genel olarak: 1)Yüksek  tutarlı transfer harcamaları ve buna bağlı artan takım maliyetlerinden 2) Döviz bazlı kullanılan kredilerin kur farklarından  3) Operasyonel giderlerdeki artışlardan 4) Tüm bunlara karşın 2014-15 sezonunda tribünde azalan seyirci ortalamasının etkisiyle düşen maç günü gelirlerinden kaynaklanmaktadır.

 

Piyasa Değerleri

4 Kulübün son 3 yılda piyasa değerleri ortalama %5.75'lik bir artış göstermiştir.[5] Borsa İstanbul’da işlem gören 4 Kulübün Ocak 29, 2016 itibariyle piyasa değeri 1.590 Milyon TL.... Bununla birlikte, burada şunu da vurgulamakta yarar görüyorum: Piyasa değeri 1.6 Milyar TL’na yaklaşan kulüplerimizin, özkaynak açıklarıysa 1.4 Milyar TL’na ulaşmış durumda.

 

Finansal Borçların Piyasa Değerlerine Oranı

 

Galatasaray'ın son 3 yılda mali borçlarının ortalama yıllık büyümesi %50'ye ulaşırken, Beşiktaş, %47 ile ikinci sırada, %36 ile Fenerbahçe üçüncü ve %18 ile Trabzonspor dördüncü sırada yer alıyor. Bu duruma göre, Galatasaray %50’lik oranla son 3 yılda mali borçları en hızlı büyüyen Süper Lig takımı olarak karşımıza çıkıyor.

 

Net Finansman Giderlerinin Gelirler İçindeki Payı

Takımların finansman giderleri büyük ölçüde  faiz giderlerinden oluşuyor. Bu açıdan bakıldığında Fenerbahçe'nin 2015 yılı faiz gideri, gelirinin %31'sine karşılık geliyor. Fenerbahçe bu oranla diğer takımlar arasında faiz gideri, gelirine oranla en yüksek takım olarak görünüyor. Beşiktaş ise gelirlerinin %26'sı kadar finansman gideri ile ikinci sırada yer alırken, sıralama Galatasaray ve Trabzonspor diye devam ediyor.  Beşiktaş ve Fenerbahçe için son 3 yılda artan bu oran, Galatasaray için sabit kalmış, Trabzonspor için ise azalmıştır. Trabzonspor'un 2015 yılı net finansman gideri, gelirinin sadece %4'üne eşittir. [6]

 

Net finansman giderinin gelirler içindeki payının yükseliği bize iki şeyi anlatıyor: 1) Sözkonusu kulübün finansman ihtiyacının diğer kulüplere göre daha fazla olduğunu ve/veya  2) Bu kulüplerin rakiplerine göre daha yüksek maliyetle borçlandığını gösteriyor.

 

Sonuç

 

Süper Lig’deki 18 kulübün borçları toplamı 4 Milyar TL'na ulaşmış vaziyette. 18 Kulübün geliri de 2 Mia TL seviyelerinde. Yani gelirin 2 katı borcu olan, net olarak varlıkları borçlarını karşılayamayan,  1.7 Mia TL düzeyinde öz kaynak açığı bulunan, yaklaşık 500 Mio TL zarar eden bir lig ekonomisinden bahsediyoruz.

 

Yani, gelirlerinden fazla gider yapan, bunun için de yoğun olarak borçlanmaya yönelen, katlandıkları finansman maliyetleri, kur farkları ve genel takım giderleri nedeniyle zarara dönen bir yapı söz konusu.  

 

Tüm bunların üzerine seyirci sayısı düşen, maç günü gelirleri azalan, sponsorluk gelirleri bitmek üzere olan sadece naklen yayın gelirlerine dayalı bir Süper Lig konuşuyoruz.

 

Bu finansal yapı ne yazık ki, Süper Lig’in orta ve uzun vadede sportif rekabet yeteneğini sınırlayabilecek ve rekabette geride kalmasına neden olabilecek bir yapıyı bize gösteriyor. Günümüz futbolunda finansman sorununu çözümleyemeyen liglerin veya kulüplerin sportif rekabette, rakiplerine üstünlük sağlamaları çok mümkün görünmüyor. Doç.Dr.Kutlu Merih’in ifadesiyle, ‘’günümüzde futbolun, sadece futbol olmadığını, biraz da finans işi olduğunu’’ net olarak bir kez daha deneyimlemiş oluyoruz.  {jcomments on}


Dipnotlar


[1] Bu bilgiler kulüplerin Borsa İstanbul’a ve Kamuyu Aydınlatma Platformu’na gönderdikleri Finansal Tablolarından derlenerek oluşturulmuştur.

[2] Hüsnü Güreli, ‘’Süper Lig Kulüplerinin Borcu 3 Milyar 469 Milyon TL’’, Habertürk 16 Eylül 2015.

[3] Spor Kulüplerinin Finansal Başarı Karşılaştırması 2013-15, BESFİN, 2015, sh. 2.

[4] The European Club Footballing Landscape, Club Licensing Benchmarking Report Financial Year 2104, sh.62

[5] BESFİN, 2015.

[6] BESFİN, 2015.

Bu İçerik  6983  Defa Okunmuştur
 

Degerli yazarimiz Tuğrul Akşar Cuma, 02 Nisan 2010.

YAZARIN DIGER YAZILARINI GORMEK ICIN TIKLAYIN

Neden Futbol Ekonomisi?

 

www. Futbolekonomi.com’un  vizyon ve misyonu temel olarak  Futbol Ekonomisi Stratejik Araştırma Merkezi’nin (FESAM) vizyon ve misyonuna paralel ve aynı düzlemdedir.

 

Bu bağlamda temel misyonumuz: Futbolun yerel ve küresel makro özelliklerini incelemek ve yeni yapısal modeller önermek; bu kapsamda entelektüel gelişimi hızlandırmak ve buna ilişkin referans olabilecek bir database oluşturmak ve bunu tüm futbol araştırmacılarının emrine sunmak... Bu amaçla yapılan çalışmaları yayımlamak; gerekli her türlü bilimsel futbol araştırma ve geliştirme projelerine entelektüel anlamda destek vermek.

 

Temel Vizyonumuz: Önerilen yeni modellerin gerçekleştiğini görmektir.

 devamı >>>

tbmm-logo

 

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

Spor Kulüplerinin Sorunları ile

Sporda Şiddet Sorununun Araştırılarak

Alınması Gereken Önlemlerin

Belirlenmesi Amacıyla Kurulan

 

MECLİS ARAŞTIRMASI

KOMİSYONU

RAPORU

tugrulaksar_ge_roportaj

Tuğrul Akşar Güngör Urasın sorularını yanıtlıyor

  Yazar Tuğrul Akşar,
Milliyet Gazetesi Yazarı Güngör Uras'ın
sorularını yanıtlıyor.
detay için tıklayınız..

 

e- Bülten Üyeliği

E-Bülten listemize üye olmak için lütfen aşağıdaki alanları doldurunuz.

Spor Endexi

07.07.2020

Kapanış Günlük
Değişim %
  IMKB 100

119.537

0,89

 bjk BJKAS

3,23

-0,35

 fb FENER

13,74

0,69

 gs GSRAY

2,88

0,04

 trabzon TSPOR

7,63

0,22

   SPOR ENDEKSİ  77,451 0,47

Videolar

Tuğrul, Tuğrul Akşar, Pusula, Ekonomi, Futbol, Futbol Ekonomi, Mali,VİDEONUN DEVAMI VE DİĞER VİDEOLAR İÇİN TIKLAYIN.

İstatistikler

İçerik Tıklama Görünümü : 25564150

Süper Lig Cemil Usta Sezonu 2019-20 Puan Durumu

 Sıra TAKIMLAR 0 G B M A Y AV P
1

Başakşehir

 30   18   9  3    57   27  30  63
2 Trabzonspor
 30  17  10 68  33  35  61
3 Sivasspor

 30

 15  9 6 50  33  17  54
4

Galatasaray

 30  14  10 6  49

 29

 20  52
5 Beşiktaş 
 30  15  5 10  50  38  12

 50

6

Fenerbahçe

 30

 14

 7 9  53  40

 13

 49
7

Alanyaspor

 30

 13

 9 8  53  33  20  48
8

Göztepe

 30  10  8 12  37

 40

 -2  38
9

Gaziantep

 30  9

 11

10  42  46  -4  38
10

Antalyaspor

 30  9  10 11  35  48  -13  37
11 Kasımpaşa
 30

 10

 6 14  44  51  -7  36
12 Gençlerbirliği
 30  8  8 14  35  49  -14

  32 

13 Denizlispor
 30  8  8 14  29  43  -14  32
14 Kayserispor
 30  8  7 15  36  65  -29  31
15 Konyaspor

 30

 6  12  12  25  40

 -15

 30
16

Malatyaspor

 30

 7  8  15  43  46  -3  29
17 Rizespor
 30  8  5  17  31  50  -19  29
18 Ankaragücü
 30  5  10  15  27  53  -26  25

Okur Yazar


Futbolun ekonomisi, mali, hukuksal ve yönetsel kısmına ilişkin varsa makalelerinizi bize gönderin, sizin imzanızla yayınlayalım.

Yazılarınızı  info@futbolekonomi.com adresine gönderebilirsiniz. 

 

 

Money Football League

delo-4

 

Yirmiüçüncüsü yayınlanan 2020 Deloitte Para Ligi Raporu’na göre Barcelona 840.8 Milyon Euro’luk geliriyle ilk sırada.  Tamamı Merkez Lig kulüplerinden oluşan Lig’in Raporunu okumak için tıklayın.

 

 


    

191112 Aktifbank Ekolig

 

Türk futbolunun gelirlerinin ve ekonomik görünümünün mercek altına alındığı Futbol Ekonomi Raporu – EkoLig'in dördüncü sayısı yayınlandı. Süper Lig’in 2017-2018 sezonu sonunda 3,2 milyar TL olan geliri, 2018-19 sezonunda 4,2 milyar TL’na ulaştı. Bkz.

 

 

Süper lig Marka değeri araştırma

''Taraftar Algısına Göre Türkiye Süper Ligi Marka Değerini Etkileyen Faktörlerin ve Marka Değeri Boyutlarının Değerlendirilmesi'' Prof. Dr. Musa PINAR öncülüğünde yapılan bu araştırmayı okumak için tıklayınız.

 

 

the-european-elite-2019

KPMG Avrupa’nın 32 Elit Kulübünün değerlemesini yaptı. Süper Lig’den Galatasaray ve Beşiktaş’ın da bulunduğu bu raporda en değerli kulüp 3.2 Milyar Euroluk değeriyle Real Madrid oldu. Raporu okumak için tıklayınız.
 

Endustriyel_futbol

 

Futbolda Endüstriyel Denge ve Başarı Üzerine

Futbolun Endüstriyel gelişimi, kulüplerin sportif ve iktisadi/mali yapılanışını derinden etkiliyor. Dorukhan Acar’ın Kurumsal Yönetim temelli yaklaşımı ile "Futbolda Endüstriyel Denge ve Başarı"yı okumak için tıklayınız

 

 

Türkiye'de Kadın Futbolunun Gelişimi ve Günümüzdeki Durumu

 

imagesCAVM4O4L

 

Dr. Lale ORTA’nın Kadın Futboluna Entelektüel Bir Yaklaşım Sergilediği makalesi için tıklayınız.” 

 

 

İngiliz Futbolunda Kurumsal Yönetişim Üzerine

 

governance_in_football

 

Tüm kulüplerimize ve Türk Futbol yapılanmasına farklı bir bakış açısı kazandırabileceğini düşündüğümüz, İngiliz Parlementosu’nun Kültür, medya ve spor Komitesi’nin hazırladığı raporu okumak için tıklayınız. 

 

money-and-soccer

“Money scorring goals”, Gerçekten de “Para Gol Kaydedebiliyor mu? “

Euro 2012’nin olası ekonomik etkilerini
okumak için tıklayınız. 



FFP

Futbolda Finansal Sürdürülebilirlik Kapsamında ''Finansal Fair Play Başa Baş Kuralı ve Beşiktaş Futbol Kulübü Üzerinde Bir Uygulama 
Hüseyin AKTAŞ/Salih MUTLU,

okumak için tıklayınız.