x
19 Haziran 2020- Covid-19'un neden olduğu olumsuzluklar nedeniyle UEFA Geçici Acil Önlemler başlıklı bir bildiri yayınlayarak, Finansal Fair Play konusunda kulüplere bazı esneklikler sağladı. Bu kapsamda en önemli karar: 2020 mali yılın... 19 Haziran 2020- UEFA, 2020 sezonu Şampiyonlar Ligi'nde sezonun kalan maçlarının Portekiz'in başkenti Lizbon'da oynanacağını; 2020 finaline ev sahipliği yapmayı bekleyen İstanbul'un ise 2021 finaline ev sahipliği yapacağını duyurd... 5 Haziran 2020- UEFA Finansal Fair Play kriterlerine uyum sağlayamadığı gerekçesiyle Trabzonspor 1 yıl süreyle Avrupa kupalarından men edildi... 29 Mayıs 2020 -Türkiye Futbol Federasyonu,  Süper Lig'in 12 Haziran 2020'de seyircisiz başlayacağını açıkladı. 20 Nisan 2020- COVID-19 Avrupalı kulüplerin bonservis bedelleri üzerinden takım değerlerini eritmeye devam ediyor. Premier Lig'de kulüplerin değerleri 2.2 Milyar Euro düştü.  20 Nsan 2020- COVID-19 nedeniyle Avrupa futbolunda ekonomik kayıplar 5 Milyar Euro'ya, Süper Lig'de de 1.5 Milyar TL'na ulaştı. 20 Mart 2020- KPMG'ye göre,  maç günü, yayın ve ticari gelirden mâhrum kalacak olan  Premier Lig, La Liga, Bundesliga, Serie A ve Ligue 1'de yer alan kulüplerin toplam kaybı 4 Milyar Euro'ya kadar çıkıyor. 18 Mart 2020 UEFA, EURO 2020'yi 2021 yılına erteledi. UEFA, 55 üye ile yaptığı toplantıda EURO 2020'yi 1 sene erteleme teklifini sundu. Bu teklif üye ülkeler, Avrupa Kulüpler Birliği ve futbolcuları temsilen katılan FIFPro tarafınd... 8 Mart 2020- Kulüplerbirliği yaptığı toplantıyla kur nedeniyle gelirlerin düşmemesi için gerekli çalışmayı başlatıı.  25 Şubat 2020- UEFA, Finansal Fair Play kurallarına aykırı hareket ettiği gerekçesiyle Manchester City'e 2 yıl, kupalara katılmaktan men cezası verdi.
Buradasınız >> Ana Sayfa Haberler & Makaleler Mali Tuğrul AKŞAR Parasal Gelirimiz Artıyor, Sportif Performansımız Düşüyor!

Parasal Gelirimiz Artıyor, Sportif Performansımız Düşüyor!

 20-futbol-kulubunun-geliri-5-milyar-euro-yu-asacak-4273617 1437 o

Tuğrul Akşar/5 Şubat 2014 Geçen hafta Deloitte Para Ligi’ni ve bu Lig’e giren takımları irdelemiştik.

 

Anımsanacağı üzere, iki Türk takımı Galatasaray 157 Milyon Euro’luk gelirle 16.sıradan, Fenerbahçe de 126 Milyon Euro’luk geliriyle 18.Sıradan Para Ligi’ne girebilme başarısı göstermişlerdi.

  

Futbolumuzun parasal gelişimi bakımından son derece önemli bu gelişmeye bu hafta bir de farklı yönden yaklaşmak istiyoruz.

  

Parasal gelirlerimiz artıyor ama sportif performansımız ne durumda?

 

Deloitte’un çalışması bize gösteriyor ki, Türk futbolu parasal gelir yaratmakta zorlanmıyor. Yarattığı parasal gelirle Avrupa’nın beş büyük liginin hemen arkasından gelen Spor Toto Süper Lig, ancak bir türlü sportif performansını yükseltemiyor.

  

Futbolumuzda Parasal Gelir Hızla Arttı

 

İktisadi ve mali açıdan bakıldığında, Türk futbolunun 2000 yılından itibaren hızla gelirlerini artırdığını gözlemliyoruz. 2000 yılında yaklaşık 150 milyon Euro’luk bir gelir yaratabilen Türk futbolu, geçen on üç yıllık süre içinde bu gelirini tam %356 oranında artırarak, 685 Milyon Euro seviyesine kadar getirebilme başarısı göstermiş.

  

 

Gelir

  

2000-2013 Arası Türk Futbol Pastasının Gelişimi (Milyon Euro)

 

Bu gelişim düzeyi aşağıdaki tablodan da net olarak görülebilir. Gelişim trendini doğrusal olarak çizdiğimizde, Türk futbol pastasının sadece 2001ve 2006 yıllarında  parasal artış tutarının on yıllık ortalamanın altına düştüğünü, bu yılların dışındaki  sezonlarda ise 2007 senesine kadar genellikle aynı ortalama artış düzeyiyle bir gelişim yaşadığını, 2010 yılında ise ortalamanın üzerinde bir gelir artışı kaydettiğini görüyoruz.

   

Futbolumuzdaki parasal gelirin daraldığı ya da yeterince büyümenin kaydedilemediği yıllara kısaca bir bakalım isterseniz.

  

Kriz Gelirleri Düşürdü!

 

2001 yılında Cumhuriyet tarihimizde yaşanılan en büyük finansal kriz, futbolun ekonomisini derinden etkiledi ve parasal gelirlerimiz sert bir şekilde düştü. Nitekim, yukarıdaki tabloda da krizin futbolun parasal gelirlerine olan etkilerini net olarak görebiliyoruz.

 

Gerçekten de çoğu kulübümüzün mevcut dövize endeksli borçlarının kurlardaki aşırı yükselmenin  etkisiyle astronomik bir artış kaydetmesi sonucu, bu dönemde futbolun tüm alanlarında sıkı bir bütçe uygulamasının yaşandığına tanık oluyoruz.

  

Önce Taraftar-Tüketicinin Gelirleri Azaldı

 

2001 yılında yaşanılan büyük ekonomik krizde taraftar-tüketicinin devalüasyon nedeniyle reel satın alma gücünün düşmesi, beraberinde maç günü ve logolu ürün satış gelirlerinde bir talep daralmasına neden oldu. Bununla birlikte, krizin etkisiyle sponsorluk, reklam ve medya gelirlerinde yaşanılan büyük düşüş  ve yine bu dönemde yayıncı kuruluşun dolar olarak ödediği naklen yayın bedellerini Türkiye Futbol federasyonu ile mutabık kalarak, daha düşük bir kurdan ödemesi (cari kur 1.2 TL iken, 0,793 TL’den kulüplere ödeme yapılmıştır)  futbol gelirlerinin önemli ölçüde düşmesine yol açtı.

  

2006 yılı ise, Türk futbolunun Almanya’da düzenlenen Dünya Kupası’na gidememesinin  diyetini ödediği yıl olmuştur. Her ne kadar mutlak değer olarak gelirlerimizde bir artış görünmesine karşın, 2006 senesinde elde olunan futbol gelirlerimizin büyüme hızı, on yıllık artış trendinin altında kalmıştır.

 

Bununla beraber Şükrü Saraçoğlu Stadyumunun 2006’da renove edilmesi, Türk futbolunun izleyen yılda parasal gelirlerinin artmasında çok önemli bir rol oynamıştır.

 

2008'de ise, Türkiye’nin Euro 2008’e gitme başarısı göstermesi, parasal olarak futbol gelirlerimize olumlu etki yapmış ve buna bağlı olarak Türk futbol gelirleri, 2008 yılında on yıllık ortalama artış trendinin üzerinde bir artış kaydetmiştir.

  

2010 yılında gerçekleşen naklen yayın ihalesi ile futbol gelirlerimizde yıllık bazda %149’a varan bir gelir artışı yaşanması, Türk futbol gelirlerinin ortalama trend artışının üzerinde bir gelir artışına ulaşmasına yol açmıştır.

  

2011 yılında ise TT Arena’nın faaliyete girmesiyle birlikte, Türk futbolunun maç günü gelirleri, kapı giriş gelirleri, sponsorluk gelirleri önemli bir artış kaydetmiştir. Bu gelişim özellikle izleyen yıllarda futbolumuzun parasal gelişiminde motor bir görev oynamıştır.

  

 Sportif Performansımız Düşüşte!

 

Türk futbolu 2000 ile 2013 arasında toplam gelirlerini yaklaşık 3.5 kat artırabilme başarısı gösterirken, aynı performansı ne yazık ki, sportif performansta yakalayamamıştır.

  

Türk Futbolunun Parasal ve Sportif Gelişimi (2000-2013)

 

Türkiye

Türkiye

Süper Lig

 

FIFA

UEFA

Parasal Gelir

Yıllar

Sırası

Sırası

Milyon Euro

2000

30

7

150

2001

23

8

130

2002

9

10

185

2003

8

11

235

2004

14

10

285

2005

11

14

335

2006

26

15

363

2007

16

14

425

2008

10

11

485

2009

41

11

525

2010

31

11

585

2011

28

10

600

2012

40

12

655

2013

43

11

685

  

2000 yılında Türk futbolunun FIFA sıralamasında yeri 30. sıra iken, 2001 yılında, 2002 Dünya Kupası’na katılmak için ortaya koyduğumuz sıra dışı performans, bizi yedi sıra yükselterek 23.sıraya taşımıştır. 2002 Dünya Kupası’nda gösterdiğimiz bu sıra dışı başarı, hemen arkasından FIFA konfederasyon kupasında ortaya konulan performans bizi 8.sıraya çıkartmıştır.

 

Euro 2008’de Türk Milli takımının ortaya koyduğu olağanüstü performans onu yeniden 11 sıraya kadar taşımış, ama daha sonraki yıllarda Avrupa ve Dünya Kupası elemelerini ıskalamamız, bizi sportif performansta serbest düşüşe mahkum etmiştir. Bunun sonucunda Türk Milli takımının FIFA sıralaması 2013’te 43., 2014'te de 45.sıraya kadar gerilemiştir.

  

UEfa SIRA

  

Oynadığımız Maçların Sadece Yüzde 46'sını Kazanabildik!

 

 Milli Takımımız 2000 ile 2013 yılları arasında Dünya Kupası ile Avrupa Kupası eleme ve finallerine ilişkin toplam 168 maç oynamıştır. Bu maçların 78’ini (%46) kazanırken, 44’ünde berabere kalmış (%26) ve kalan 46 maçı da kaybetmiştir (%27). Oynadığı maçların % 46’sını kazanmak Türkiye’yi daha yüksek bir sıraya taşımaya yetmemiştir.

  

UEFA’da Ne Yaptık? 

 

UEFA sıralamasını FIFA sıralamasıyla kıyasladığımızda, 2000-2013 arasında kulüpler bazında Türk futbolu sportif olarak, milli takım performansının üzerinde bir başarıya imza atmıştır. Nitekim, bu süreçte kulüplerimizin Avrupa Kupalarında ortaya koydukları performansa bağlı olarak toplanan puanlar, Türkiye’nin UEFA Ülke sıralamasında düşüş yaşamasına izin vermemiştir. Ancak, bu performansın kaynağına da bakıldığında da ağırlıklı olarak Galatasaray’ın topladığı puanlar UEFA Ülke katsayısı sıralamasında ülkemize önemli avantajlar sağlamıştır. 2000 yılında UEFA Kupası’nın kazanılması ve izleyen iki yılda yine Türk takımlarının ve de özellikle Galatasaray’ın Şampiyonlar Ligi’nde oynadığı başarılı maçlar ve 2000-01 ile 2012-2013 sezonunda Şampiyonlar Ligi’nde çeyrek finale çıkma başarısı, 2012-13 sezonunda Fenerbahçe’nin UEFA Avrupa Ligi’nde yarı finale yükselmesi, 2013-14’te ise, Galatasaray’ın Şampiyonlar Ligi’nde, Trabzonspor’un da Avrupa Ligi’nde gruplardan çıkma başarısı göstermesi, Türkiye’yi UEFA’da  Özellikle kulüpler bazında daha yukarılara taşımıştır.

  

 

Sonuç

 

Türk futbolu Avrupa’da yarattığı gelir bakımından beş büyük ligin arkasından gelmesine karşın, ne yazık ki son on yılda gerek milli takımlar, gerekse kulüp futbolu bazında sportif başarıda beklenen performansı sergileyememiş, aksine on yıl öncesinin gerisine düşmüştür. Sportif performans yeterli olmamasına karşın geçen on üç yıllık süreç içinde, Türk futbol pastası sürekli büyümeye devam etmiştir. Beklenen ve olması gereken sportif performansa dayalı bir mali başarı veya mali başarının sonunda gelmesi gereken bir sportif performanstır. Oysa, Türk futbolu sportif başarıdan bağımsız, futbol otoritesi destekli naklen yayın gelirlerine göbeğinden bağımlı, kendi iç dinamikleriyle gelir yaratamayan bir lig haline gelmiştir.  Kısacası, ülkemizde futbol gelirleri “dış destekle”  artarken, sportif performans düşmeye başlamıştır. Bu çok doğal ve sürdürülebilir bir durum değildir aslında. Futbolumuz kendi iç dinamikleriyle gelir yaratmakta zorlandığı için Avrupa ile rekabet edebilecek bir kalite düzeyi ve rekabetçi yapıya da ulaşamamıştır.

  

Peki, sportif başarı neden gelmiyor sorusuna yanıt ise ayrı bir yazı konusunu gündeme getiriyor. Bunu da önümüzdeki haftalarda sizlerle paylaşacağız.{jcomments on}

Bu İçerik  12068  Defa Okunmuştur
 

Degerli yazarimiz Tuğrul Akşar Cuma, 02 Nisan 2010.

YAZARIN DIGER YAZILARINI GORMEK ICIN TIKLAYIN

Neden Futbol Ekonomisi?

 

www. Futbolekonomi.com’un  vizyon ve misyonu temel olarak  Futbol Ekonomisi Stratejik Araştırma Merkezi’nin (FESAM) vizyon ve misyonuna paralel ve aynı düzlemdedir.

 

Bu bağlamda temel misyonumuz: Futbolun yerel ve küresel makro özelliklerini incelemek ve yeni yapısal modeller önermek; bu kapsamda entelektüel gelişimi hızlandırmak ve buna ilişkin referans olabilecek bir database oluşturmak ve bunu tüm futbol araştırmacılarının emrine sunmak... Bu amaçla yapılan çalışmaları yayımlamak; gerekli her türlü bilimsel futbol araştırma ve geliştirme projelerine entelektüel anlamda destek vermek.

 

Temel Vizyonumuz: Önerilen yeni modellerin gerçekleştiğini görmektir.

 devamı >>>

tbmm-logo

 

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

Spor Kulüplerinin Sorunları ile

Sporda Şiddet Sorununun Araştırılarak

Alınması Gereken Önlemlerin

Belirlenmesi Amacıyla Kurulan

 

MECLİS ARAŞTIRMASI

KOMİSYONU

RAPORU

tugrulaksar_ge_roportaj

Tuğrul Akşar Güngör Urasın sorularını yanıtlıyor

  Yazar Tuğrul Akşar,
Milliyet Gazetesi Yazarı Güngör Uras'ın
sorularını yanıtlıyor.
detay için tıklayınız..

 

e- Bülten Üyeliği

E-Bülten listemize üye olmak için lütfen aşağıdaki alanları doldurunuz.

Spor Endexi

01.07.2020

Kapanış Günlük
Değişim %
  IMKB 100

115,519

-0,86

 bjk BJKAS

2,90

-0,12

 fb FENER

12,45

-0,14

 gs GSRAY

2,92

0,01

 trabzon TSPOR

7,01

0,17

   SPOR ENDEKSİ  72,793 0,12

Videolar

Tuğrul, Tuğrul Akşar, Pusula, Ekonomi, Futbol, Futbol Ekonomi, Mali,VİDEONUN DEVAMI VE DİĞER VİDEOLAR İÇİN TIKLAYIN.

İstatistikler

İçerik Tıklama Görünümü : 25536071

Süper Lig Cemil Usta Sezonu 2019-20 Puan Durumu

 Sıra TAKIMLAR 0 G B M A Y AV P
1

Başakşehir

 29   17   9  3    55   27  28  60
2 Trabzonspor
 29  16  10 65  32  33  25  58
3 Sivasspor

 29

 15  8 6 50  33  17  53
4

Galatasaray

 29  14  10 5  48

 26

 22  52
5 Beşiktaş 
 29  15  5 9  49  35  14

 50

6

Fenerbahçe

 29

 13

 7 9  51  39

 12

 46
7

Alanyaspor

 29

 12

 9 8  49  32  17  45
8

Göztepe

 29  10  8 11  36

 38

 -2  38
9

Antalyaspor

 29  9

 10

10  35  46  -11  37
10

Gaziantep

 29  8  11 10  41  46   -5  35
11 Kasımpaşa
 29

 10

 5 14  44  51  -7  35
12 Denizlispor
 29  8  8 13  29  42  -13

  32 

13 Gençlerbirliği
 29  8  7 14  35  49  -14  31
14 Rizespor
 29  8  5 16  31  49  -18  29
15 Malatyaspor

 29

 7  7  15  43  46

  -3

 28
16

Kayserispor

 29

 7  7  15  33  64  -31  28
17 Konyaspor
 29  5  12  12  24  40  -16  27
18 Ankaragücü
 29  5  10  14  26  49  -23  25

Okur Yazar


Futbolun ekonomisi, mali, hukuksal ve yönetsel kısmına ilişkin varsa makalelerinizi bize gönderin, sizin imzanızla yayınlayalım.

Yazılarınızı  info@futbolekonomi.com adresine gönderebilirsiniz. 

 

 

Money Football League

delo-4

 

Yirmiüçüncüsü yayınlanan 2020 Deloitte Para Ligi Raporu’na göre Barcelona 840.8 Milyon Euro’luk geliriyle ilk sırada.  Tamamı Merkez Lig kulüplerinden oluşan Lig’in Raporunu okumak için tıklayın.

 

 


    

191112 Aktifbank Ekolig

 

Türk futbolunun gelirlerinin ve ekonomik görünümünün mercek altına alındığı Futbol Ekonomi Raporu – EkoLig'in dördüncü sayısı yayınlandı. Süper Lig’in 2017-2018 sezonu sonunda 3,2 milyar TL olan geliri, 2018-19 sezonunda 4,2 milyar TL’na ulaştı. Bkz.

 

 

Süper lig Marka değeri araştırma

''Taraftar Algısına Göre Türkiye Süper Ligi Marka Değerini Etkileyen Faktörlerin ve Marka Değeri Boyutlarının Değerlendirilmesi'' Prof. Dr. Musa PINAR öncülüğünde yapılan bu araştırmayı okumak için tıklayınız.

 

 

the-european-elite-2019

KPMG Avrupa’nın 32 Elit Kulübünün değerlemesini yaptı. Süper Lig’den Galatasaray ve Beşiktaş’ın da bulunduğu bu raporda en değerli kulüp 3.2 Milyar Euroluk değeriyle Real Madrid oldu. Raporu okumak için tıklayınız.
 

Endustriyel_futbol

 

Futbolda Endüstriyel Denge ve Başarı Üzerine

Futbolun Endüstriyel gelişimi, kulüplerin sportif ve iktisadi/mali yapılanışını derinden etkiliyor. Dorukhan Acar’ın Kurumsal Yönetim temelli yaklaşımı ile "Futbolda Endüstriyel Denge ve Başarı"yı okumak için tıklayınız

 

 

Türkiye'de Kadın Futbolunun Gelişimi ve Günümüzdeki Durumu

 

imagesCAVM4O4L

 

Dr. Lale ORTA’nın Kadın Futboluna Entelektüel Bir Yaklaşım Sergilediği makalesi için tıklayınız.” 

 

 

İngiliz Futbolunda Kurumsal Yönetişim Üzerine

 

governance_in_football

 

Tüm kulüplerimize ve Türk Futbol yapılanmasına farklı bir bakış açısı kazandırabileceğini düşündüğümüz, İngiliz Parlementosu’nun Kültür, medya ve spor Komitesi’nin hazırladığı raporu okumak için tıklayınız. 

 

money-and-soccer

“Money scorring goals”, Gerçekten de “Para Gol Kaydedebiliyor mu? “

Euro 2012’nin olası ekonomik etkilerini
okumak için tıklayınız. 



FFP

Futbolda Finansal Sürdürülebilirlik Kapsamında ''Finansal Fair Play Başa Baş Kuralı ve Beşiktaş Futbol Kulübü Üzerinde Bir Uygulama 
Hüseyin AKTAŞ/Salih MUTLU,

okumak için tıklayınız.